„Gliwice – brakująca połowa dziejów miasta”. Spotkanie: Warsztat tworzenia osobistych/rodzinnych narracji (her)storycznych

Wykład

Informacje

  • Data: niedziela, 8 marca 2026, 11:00-14:00
  • Miejsce wydarzenia: Willa Caro
  • Organizator: Muzeum w Gliwicach

„Gliwice – brakująca połowa dziejów miasta”. Spotkanie: Warsztat tworzenia osobistych/rodzinnych narracji (her)storycznych

W  niedzielę, 8 marca 2026, o godz. 11.00 w Willi Caro, odbędzie się niezwykły warsztat tworzenia osobistych/rodzinnych narracji (her)storycznych w ramach cyklu pt.: „Gliwice- brakująca połowa dziejów miasta”, poprowadzony przez Małgorzatę Tkacz-Janik. 
 
Z okazji Dnia Kobiet skupimy się podczas warsztatu na kobiecych biografiach, lecz zaczniemy od bardziej ogólnych rozważań o „rodzinnej pamięci”, pamiętaniu i upamiętnianiu. Zastanowimy się wspólnie, czy odkrywanie historii kobiet (herstorii) wnosi coś nowego do naszego rozumienia przeszłości rodziny, wspólnoty, sąsiedztwa?
 
Kto jest najczęściej wspominaną osobą w twojej rodzinie (familiji)? Dziadek (opa, starzik), stryj (stryjo), wujek (uja, ujek, onkel), czy babcia (oma, starka), stryjenka (stryjno), a może ciotka (tota)? Ile i co pamiętamy o kobietach, a jak pamięć niesie przez pokolenia rodzinne historie męskie? Czy różnice pomiędzy tymi opowieściami wynikają wyłącznie ze stereotypów? Jak oddzielić stereotypy i rodzinne mity od faktów? Która z opowieści - ta o linii żeńskiej, czy ta o linii męskiej jest nimi bardziej opleciona, zafałszowana? Co czujemy, gdy na jaw wychodzą „trudne prawdy” o dziejach najbliższych, jak sobie z tym radzimy? 
 
Warsztat będzie się składał z wykładu, pracy w grupach i pracy indywidualnej oraz przerwy z niespodzianką. Uprzejmie prosimy o przyniesienie ze sobą zdjęć lub rzeczy (artefaktów), które stanowią dla Państwa najważniejsze odnośniki do rodzinnych historii kobiet (herstorii). Jeśli postacie, które zechcecie Państwo przypomnieć i omówić na warsztacie, nie są osobami z rodziny, ale sąsiadkami, „przyszywanymi ciotkami”, lub biografiami zasłyszanymi, ale na zawsze zapamiętanymi, jak najbardziej, ten warsztat też jest dla Państwa.
 
Wstęp na spotkanie wolny, liczba miejsc ograniczona. Serdecznie zapraszamy!
 
***
 
Zapraszamy do udziału w nowym, wyjątkowym cyklu, którego bohaterką będzie gliwicka (her)storia. Rozpoczynamy już w sobotę, 18 października, złoto-polsko-jesiennym spacerem po centrum miasta. Podążymy śladami niedostrzegalnej na pierwszy rzut oka, artystycznie przetworzonej żeńskości. Z kolei w lutym przyszłego roku, na zakończenie cyklu, zaplanowaliśmy warsztat skupiony na odkrywaniu (her)storii ukrytej w dziejach rodzinnych, dążąc do uwypuklenia i uporządkowania wiedzy o liniach żeńskich, koligacjach, pokrewieństwach i powiązaniach – także tych sąsiedzkich i koleżeńskich. Pomiędzy spacerem a warsztatem, od listopada do stycznia, odbędą się trzy stacjonarne wykłady w Willi Caro. Cykl przygotowała i prowadzić będzie dr nauk humanistycznych, Małgorzata Tkacz-Janik, na co dzień związana z Uniwersytetem Śląskim oraz Regionalnym Instytutem Kultury im. Wojciecha Korfantego. Podczas spaceru, 18 października, prowadzącą będą wspierać przewodniczki Stowarzyszenia Szlakiem Kobiet.
 
„Pierwsze spotkanie – sobotni spacer – odkryje dla Państwa nieoczywiste perspektywy widzenia gliwickich detali architektonicznych, rzeźb, zdobień, obrazów, ale i całych założeń urbanistycznych. Określenia <żeńskość> i <żeńszczyzna> nie zostały wybrane przypadkiem. Dziś są to słowa rzadko używane, ale mają spore znaczenie przy rekonstruowaniu historii kobiet. <Żeńszczyzna> jest pojęciem starszym (XIV w.) i dużo szerszym niż słowo kobieta. Ma nadzwyczajny status, gdyż od niego zaczęło się odróżnianie gramatycznego rodzaju żeńskiego w językach, gdzie takie rozróżnienia wcześniej nie były obecne. Intuicyjnie wielu z nas wyczuwa, że <żeńskość> i <kobiecość> określają różne rzeczy, choć niejednokrotnie bardzo sobie bliskie. Słowa te są bardzo stare, były jednymi z najwcześniejszych określeń kobiety,  wspólnymi dla wielu języków słowiańskich. Pochodziły z tej samej grupy słów co <żona>, <żeński> oraz <rodzić>, od prasłowiańskiego rdzenia związanego z pojęciem rodzenia. Spacer <Gliwice – brakująca połowa dziejów miasta>, dzięki rozpiętości pojęcia <żeńszczyzna> zaprezentuje wykorzystanie pierwiastka żeńskiego w architekturze i sztuce, ale wskaże też żeńskość z krwi i kości, tj. (her)storie konkretnych kobiet i żeńskich zbiorowości związanych z Gliwicami” – mówi autorka cyklu, dr Małgorzata Tkacz-Janik.
 
Na zakończenie odbędzie się warsztat poświęcony wydobywaniu (her)storii z historii rodzinnych. Skoncentrujemy się na poszukiwaniu, często mniej widocznych, żeńskich korzeni, aby coraz świadomiej budować własne poczucie tożsamości. Powiemy sobie, jak poprzez uzupełnianie narracji o perspektywę kobiecą przeciwstawić się ogólnemu kryzysowi opowieści, wynikającemu z tabu lub wykluczenia np. o charakterze politycznym, aby coraz umiejętniej wchodzić w relacje ze skomplikowanym współcześnie światem.

Niedziela, 8 marca 2026, Willa Caro, godz. 11.00 Prowadzenie:| dr Małgorzata Tkacz-Janik |Wstęp wolny, liczba miejsc ograniczona Organizator:| Muzeum w Gliwicach

wydrukuj informacje

Najbliższe w miejscu wydarzenia

28 lut 202612:00-15:00
Oprowadzanie kuratorskie po wystawie „Heimat i hajmat. Górny Śląsk na fotografii przedwojennej ze zbiorów Muzeum w Gliwicach”
Oprowadzanie kuratorskie po wystawie „Heimat i hajmat. Górny Śląsk na fotografii przedwojennej ze zbiorów Muzeum w Gliwicach”
Muzeum w Gliwicach
1 mar 202610:00-13:00
Muzealne poranki 2+1, czyli rodzic, dziecko i …zabytek - spotkanie w Oddziale Odlewnictwa Artystycznego
Muzealne poranki 2+1, czyli rodzic, dziecko i …zabytek - spotkanie w Oddziale Odlewnictwa Artystycznego
Muzeum w Gliwicach
7 mar 2026
7 kwi 2026
Miesiąc z wielkanocną kroszonką. Warsztaty i pokazy w Muzeum w Gliwicach
Miesiąc z wielkanocną kroszonką. Warsztaty i pokazy w Muzeum w Gliwicach
Muzeum w Gliwicach
7 mar 2026
Jajka zdobione sitowiem – nie tylko na Kurpiach
Jajka zdobione sitowiem – nie tylko na Kurpiach
Muzeum w Gliwicach

Inne wydarzenia w tej kategorii

2 mar 202612:00
7 mar 202617:00
Tydzień (nie tylko) dla kobiet w Laboratorium Aktywności Społecznych!
Tydzień (nie tylko) dla kobiet w Laboratorium Aktywności Społecznych!
Ośrodek Pomocy Społecznej w Gliwicach oraz Laboratorium Aktywności Społecznych - Ubran Lab 5D po gliwicku
4 mar 202618:00-20:30
Wykład Adama Ziółkowskiego "Styl czy niewiedza? O zaniku anatomii we współczesnej sztuce"
Wykład Adama Ziółkowskiego "Styl czy niewiedza? O zaniku anatomii we współczesnej sztuce"
Stacja Artystyczna Rynek, Stowarzyszenie GTW, CK Victoria, Drawing Silesia
7 mar 202611:00-14:00
Muzealny salon dla Pań. Piękno pod gorsetem: higiena i uroda w XIX wieku
Muzealny salon dla Pań. Piękno pod gorsetem: higiena i uroda w XIX wieku
Muzeum w Gliwicach
12 mar 202617:00-20:00
Dzień Kobiet w dobrym stylu
Dzień Kobiet w dobrym stylu
Katarzyna Głąbowska