Wykład "Wilcze Gardło. Od Wilka do Paryżewa"

Spotkanie z fascynującą historią gliwickiego Wilczego Gardła!

W latach 30. XX w. rozpoczęto budowę nowego osiedla w lesie na północ od Smolnicy, nazywanym potocznie Wilkiem. Uroczystego wbicia w ziemię pierwszej łopaty dokonał 9 maja 1937 r. szef sztabu SA (Die Sturmabteilungen der NSDAP) Viktor Lutze - osiedle budowano właśnie z myślą o członkach SA i ich rodzinach. Zaprojektowane przez bytomskiego architekta Rudolfa Fischera osiedle nazwano początkowo SA-Dorf Eichenkamp, a ostatecznie przemianowano w 1941 r. na Glaubensstatt (zapisywane często jako Glaubensstatt), a więc – w wolnym tłumaczeniu – „miejsce wiary”. W swym pierwotnym założeniu miało zostać tzw. osiedlem wzorcowym, nawiązującym do idealizowanych przez nazistów starogermańskich tradycji. Po 1945 r. Górny Śląsk, należący do tzw. Ziem Odzyskanych dla powojennej Polski, zmagał się z brakiem wykwalifikowanych pracowników do pracy w górnictwie i hutnictwie. Władze komunistyczne postanowiły ściągnąć do kraju Polaków, którzy w okresie międzywojennym wyjechali, szukając lepszego życia m.in. we Francji. Dzięki agitacji opustoszałe po wojnie osiedle stało się nowym domem dla reemigrantów, których nazywano „Francuzy”. O miejscach takich jak Wilcze Gardło mówiono w okresie PRL „Mała Francja”, „Mały Paryż”, czy „Paryżewo”. Zwyczaj grania w kręgle czy bule, rozmowy w języku francuskim w autobusie jadącym na kopalnię, stereotypowe wręcz jedzenie ślimaków czy żabich udek – to obrazy lokalnej społeczności, które pojawiają się również w wielu narracjach wspomnieniowych. Ale Wilcze Gardło to twór bardziej złożony; osiedle, które od 1975 r. jest dzielnicą Gliwic, to historia-miniatura, jak w soczewce skupiająca w sobie zawiłość losów Górnego Śląska w XX wieku. Dzieje Wilczego Gardła, tak przecież niewielkiego, to fascynująca opowieść o oswajaniu trudnego dziedzictwa i odnajdywaniu własnej, lokalnej tożsamości w miejscu – i wśród ludzi – o skomplikowanej, wielowątkowej przeszłości.

Taką właśnie opowieść będzie można wysłuchać podczas wykładu "Wilcze Gardło. Od Wilka do Paryżewa", na które zapraszamy już 16 listopada o godz. 12.00, do Zamku Piastowskiego!

Wykład wygłosi Marta Paszko z Działu Etnografii i Antropologii Miasta Muzeum w Gliwicach, autorka wystawy o Wilczym Gardle i koordynatorka tegorocznych Gliwickich Dni Dziedzictwa Kulturowego.

Udział w wydarzeniu jest bezpłatny, nie obowiązuje rezerwacja. Liczba miejsc ograniczona.